Zelstandigen. Van consumptie naar kapitaal

auteur: Mark Nieuwenhuizen
March 26, 2011

Her en der in mijn netwerk is er de afgelopen week nogal wat oproer ontstaan over een artikel op managementboek.nl dat stelt dat ZZP’ers geen waarde zouden creëren. De discussies gaan daarbij alle kanten op.

Salem Samhoud stelt in zijn betoog dat Nederland grotere ondernemingen nodig heeft en dat ondernemers zonder personeel onvoldoende waarde zouden scheppen voor onze economie. Persoonlijk vind ik dat klinkklare nonsens maar lezend waar hij zijn inspiratie vandaan haalt, begrijp ik zijn standpunt wel. Het Amerikaanse Inc 500 congres gaat namelijk over het adagium van de vorige eeuw dat meer ook beter is. Wie mijn columns hier vaker leest, weet dat ik daar moeite mee heb.


Vanuit die optiek creëren zelfstandig professionals inderdaad weinig waarde. Een enkele olifant eet ook meer gras dan een enkele muis. Daar staat tegenover dat de berg poep van alle olifanten op de wereld waarschijnlijk in het niet valt bij de stapel uitwerpselen die alle muizen op deze aardbol produceren. Het is namelijk maar waarmee je vergelijkt en net zoals dat olifanten een uitstervende soort zijn, zal het aantal traditionele grote bedrijven dat bijvoorbeeld op de effectenbeurs wordt verhandeld alleen maar dalen. Evolutionair legt groot het namelijk altijd af tegen klein en flexibel.

Een andere discussie die zich steeds weer lijkt te ontspinnen draait om de vraag of een freelancende ZZP’er wel een echte ondernemer is of slechts een goedkope vervanging van arbeidskrachten. Ik ben zelf lang een gelukkig freelancer geweest maar help tegenwoordig juist freelancers die genoeg hebben van een bestaan dat alleen maar uit verschillende vormen van uurtje-factuurtje bestaat. Zij willen vooral een waarde in hun eigen bedrijf gaan creëren dat ook voor ze werkt als ze een week niet werken of met pensioen willen gaan.

Het is bij freelancers niet zo dat zij geen waarde creëren voor zichzelf. Het is echter een ander type waarde dat bewust veel vluchtiger is dan de waarde die je gebruikt om een verkoopbare organisatie neer te zetten. Freelancerswaarde wordt vooral gekenmerkt door het creëren van tijd en voldoende geld om in die gespaarde tijd leuke of nuttige dingen te doen. Zelf gaf het mij in mijn hoogtijdagen de mogelijkheid om gemiddeld maar zo’n twintig weken in het jaar te werken en toch een ruim boven modaal gesteld inkomen te hebben. Ik ken andere freelancers of zelfstandigen die dit beter verdelen om zo meer tijd aan kinderen of aan vrienden te besteden of mensen die tussen opdrachten door de hele wereld rondreizen. Het is namelijk een fabeltje dat alle ZZP’ers per definitie met lage uurtarieven werken al is het in crisistijden soms moeilijk het hoofd boven water te houden. Zelfs het over één kam scheren van alle freelancers doet velen tekort. Een zichzelf verhurende metselaar heeft nu eenmaal een andere dynamiek in de markt dan een zelfstandig werkend advocaat met uurtarieven tegen de tweehonderd euro met maar een beperkte instroom aan concurrenten. Wat ze echter met elkaar verbindt is dat hun waarde vergelijkbaar is met een consumptiegoed.

De meeste zelfstandig professionals waar ik mee om de tafel zit om naar een nieuw businessmodel te zoeken, hebben vaak enorm veel plezier beleefd aan deze manier van ondernemen. Ze zijn echter op een punt gekomen dat ze iets meer blijvends willen achterlaten. Zij willen hun waarde veranderen van een consumptiegoed naar een kapitaalgoed. Volgens Samhoud zou dit overigens betekenen dat ze personeel aan moeten nemen maar deze gedachte is een laatste uitvloeisel van het industriële denken. Een moderne en innovatieve zelfstandig ondernemer gaat juist op zoek naar verbindingen en partners; het creëert blijvende waarde door in een zwerm of in tribes te opereren. De zwerm of de stam is het MKB van morgen en deelnemingen zijn de aandelen van de toekomst waar een land als Nederland op zal drijven.

Category: Marketing | RSS 2.0 Responses are currently closed, but you can trackback from your own site.

No Comments

Comments are closed.